Propagator zdrowego stylu życia i dobrego jedzenia. Lub odwrotnie. Od…
Łubin jadalny jest coraz częściej wykorzystywany kulinarnie i powoli staje się „modną” rośliną. A do tego bardzo cenną… Jego właściwości odżywcze sprawiają, że może zastąpić lub uzupełnić w diecie inne rośliny strączkowe takie jak: soczewica, ciecierzyca czy soja.
Łubin zawiera nawet 40% białka, ma bardzo niski indeks glikemiczny (IG) i pomaga obniżyć poziom „złego” cholesterolu. Ze swej natury jest rośliną bezglutenową, ale też jest produktem o dość dużym potencjale alergennym (pod tym względem przypomina orzeszki ziemne). Kaloryczność? W 100 g łubinu jadalnmego mamy 371 kcal.
Do celów spożywczych nadaje się wyłącznie łubin słodki/jadalny, a łubin gorzki czy ozdobny rosnący w ogrodach i na dziko zawiera toksyczne alkaloidy i nie nadaje się do spożycia.
Kulinarny potencjał. Jak wykorzystać łubin w kuchni?
Mieszkańcy wielu europejskich krajów wykorzystują łubin dość powszechnie. W kuchni wykorzystuje się odmiany słodkie.
we Francji na przykład białko łubinu białego dodaje się do mąki,
w Finlandii dodaje się je do jogurtów,
w niektórych restauracjach hiszpańskich oraz włoskich stanowi doskonały zamiennik sosu sojowego
w Niemczech populary jest zamiennik kawy (Lupinenkaffee) – bezkofeinowa kawa z prażonego łubinu
w Portugalii jest popularną przekąską do piwa.
W Polsce kwiat łubinu dalej zdobi ogrody lub wazony, w na polach zasiewa się go również jako poplon lub roślinę pastewną.
Coraz popularniejszy staje się również łubinowy „nabiał”, np. wegańskie jogurty.
Jego jadalna odmiana dopiero „trafia pod strzechy”, zaczyna być rozpoznawalna i pojawiać się w przepisach kulinarnych. Jednym z ciekawszych „wynalazków” jest na przykład łubin kiszony (metodą podobną do kiszenia ogórków) lub zamiennik dla sosu sojowego.
Łubin możecie zakupić w jakości ekologicznej. Na opakowaniu szukajcie logo ekoliścia. Dowiedz się więcej na temat: oznakowanie żywności ekologicznej
Jak przygotować ziarna łubinu do spożycia?
Przed zjedzeniem, nasiona muszą powinny zostać podgrzane. Najlepiej pozostawić je na kilka dni w wodzie z małym dodatkiem soli, a potem gotować dwie godziny na niewielkim ogniu. Trzeba przyznać, że to dość uciążliwa procedura. Prościej jest nabyć odpowiednio przetworzone produkty w sklepie.
Gdzie kupić łubin?
Pytajcie w sklepach eko, dostępny jest także na popularnych marketplace’ach.
Łubin
Mąka łubinowa
Z ziaren można zrobić mąkę, która z powodzeniem wykorzystywana jest w produkcji wegańskich zamienników mięsa, ale z powodzeniem wykorzystamy ją również podczas wytwarzania:
Odpowiednio przygotowane (trzeba je wymoczyć i wygotować) ziarna są poszukiwaną zanętą na ryby.
Łubin a alergie
Pamiętajcie, że łubin znajduje się na oficjalnej liście 14 głównych alergenów w UE. Białka łubinu mogą powodować silne reakcje alergiczne, zwłaszcza u osób uczulonych na orzeszki ziemne (reakcja krzyżowa).
tekst: Adam Turowiec | fot. Maria Zubowicz
Łubin jadalny – najczęściej zadawane pytania
Czy łubin jest zdrowy?
Tak, łubin słodki (jadalny) to wybitne źródło wartościowego białka roślinnego (ok. 35–40 g na 100 g suchych nasion) oraz błonnika pokarmowego. Zawiera bardzo mało węglowodanów przyswajalnych, dzięki czemu ma niski indeks glikemiczny (IG). Jest bogaty w żelazo, magnez, potas, cynk oraz witaminy z grupy B.
Czy łubin jest bezglutenowy?
Tak, nasiona łubinu naturalnie nie zawierają glutenu. Mąka łubinowa jest popularnym składnikiem w wypiekach bezglutenowych, ponieważ poprawia ich strukturę, wilgotność oraz podnosi zawartość białka.
Czy łubin jest lepszy od soi?
Łubin stanowi świetną, lokalną alternatywę dla soi. Ma zbliżoną zawartość białka i korzystny profil aminokwasowy. Jego główną przewagą w Europie jest to, że nie pochodzi z upraw GMO, ma niższy ślad węglowy (jest uprawiany m.in. w Polsce) i jest łatwiej strawny dla wielu osób.
🍳 Zastosowanie w kuchni
Do czego można wykorzystać mąkę z łubinu?
Mąkę łubinową stosuje się głównie jako dodatek do tradycyjnych mąk (zwykle zastępuje się nią 10–20% mąki pszennej lub bezglutenowej). Doskonale nadaje się do wypieku chleba, naleśników, gofrów, ciast czy makaronów. Nada wypiekom apetyczny, żółty kolor i przedłuży ich świeżość.
Czym jest lupini beans?
To popularna w krajach śródziemnomorskich (Włochy, Portugalia, Hiszpania) przekąska z całych nasion łubinu namoczonych i zamarynowanych w solance. Podaje się ją podobnie jak oliwki – do piwa, wina lub jako zdrową przystawkę.
Czy z łubinu można zrobić kawę?
Tak! Prażone nasiona łubinu służą do produkcji bezkofeinowej kawy łubinowej (Lupinenkaffee). Ma ona przyjemny, lekko orzechowy smak i aromat zbliżony do klasycznej kawy ziarnistej.
⚠️ Bezpieczeństwo i alergie
Czy łubin rosnący w ogrodzie lub na łące nadaje się do jedzenia?
BEZWZGLĘDNIE NIE. Do celów spożywczych nadają się wyłącznie specjalne odmiany łubinu słodkiego (np. łubin wąskolistny lub żółty), uprawiane rolniczo. Dzikie oraz ogrodowe odmiany ozdobne zawierają wysokie stężenie toksycznych alkaloidów o bardzo gorzkim smaku, które mogą wywołać silne zatrucie.
Czy łubin uczula?
Tak. Łubin znajduje się na oficjalnej liście 14 głównych alergenów w Unii Europejskiej. Osoby uczulone na orzeszki ziemne (z powodu reakcji krzyżowej) oraz inne rośliny strączkowe powinny zachować szczególną ostrożność przy pierwszym spożyciu łubinu.
Czy łubin powoduje wzdęcia tak jak fasola?
Łubin zawiera pewną ilość oligosacharydów (podobnie jak inne strączki), jednak odmiany słodkie są zazwyczaj znacznie lepiej tolerowane przez przewód pokarmowy niż tradycyjna fasola czy groch, zwłaszcza po odpowiednim namoczeniu i ugotowaniu.
🛒 Zakupy i przechowywanie
Gdzie można kupić produkty z łubinu w Polsce?
Mąkę łubinową, marynowany łubin, kawę łubinową czy napoje roślinne z łubinu najłatwiej kupić w sklepach ze zdrową żywnością, w sklepach internetowych oraz na działach BIO/Eko w większych supermarketach.
Jak przechowywać surowe nasiona i mąkę z łubinu?
Suchą mąkę oraz nasiona należy przechowywać w szczelnie zamkniętym pojemniku, w suchym, chłodnym i zacienionym miejscu. Ze względu na zawartość tłuszczów roślinnych mąka łubinowa trzymana w zbyt wysokiej temperaturze może z czasem zgorzknieć.
Propagator zdrowego stylu życia i dobrego jedzenia. Lub odwrotnie. Od ponad 20 lat czynnie uprawia triathlon (na swym koncie ma dwa medale mistrzostw Polski). Z pełną premedytacją stara się zarażać swoją pasją do aktywności i świadomego odżywiania. Dietetyk i trener pływania oraz triathlonu. Pisze, edukuje i prowadzi warsztaty, a także doradza firmom w zakresie budowania marki i działalności na niełatwym rynku sportu, aktywnego stylu życia i dobrej żywności.