Olej ryżowy – czego nie wiemy o oleju używanym przez jedną trzecią świata?

blank

W Polsce olej ryżowy (a tak naprawdę olej z otrąb ryżowych) jest mało znany. Okazuje się jednak, że korzysta z niego bardzo liczna azjatycka część świata. Co się o nim pisze i jakie ma właściwości prozdrowotne?

Jak powstaje olej ryżowy?

Olej ryżowy (ang. rice bran oil) otrzymuje się z otrąb ryżowych, także wartościowych, bo bogatych w błonnik. W Japonii oraz w Indiach są one używane do celów medycznych: dla obniżenia ciśnienia, poziomu glukozy we krwi, w profilaktyce raka żołądka i jelita grubego, w celu poprawy funkcji wątroby i jako cenne źródło antyoksydantów. Źródłem tych ostatnich jest zawarty w otrębach olej ryżowy, a zwłaszcza jego ważny składnik: gamma-oryzanol – wyizolowany z oleju przez japońskich naukowców w latach 50. XX wieku.

Co to jest gamma-oryzanol?

Gamma-oryzanol to połączenie estrów steroli roślinnych (obecnych także w margarynach reklamowanych jako obniżające poziom złego cholesterolu) i kwasu felurowego z innymi związkami organicznymi. Jego działanie przeciwutleniające jest wielokrotnie silniejsze niż witaminy E. Witamina ta również występuje w oleju ryżowym, co czyni go jeszcze wartościowszym.

Podoba Ci się to, o czym piszemy?     

Jagoda kamczacka. Witaminowa bomba niedostępna dla Polski?

Właściwości zdrowotne oleju ryżowego

Od wielu lat trwają badania naukowe mające potwierdzić lub obalić opinie o szczególnych właściwościach gamma-oryzanolu.

Oto wnioski prezentowane przez różne grupy badaczy:

  • Naukowcy z  Tufts University (USA) dowiedli, iż u ludzi obniża poziom złego cholesterolu, jednocześnie zwiększając poziom tzw. dobrego cholesterolu.
  • W Indiach badania kliniczne prowadzono, by sprawdzić czy gamma-oryzanol ma działanie obniżające ciśnienie tętnicze u ludzi.
  • Chińskie badania na Uniwersytecie w Kainan testowały u szczurów działanie uwrażliwiające receptory insulinowe, co miałoby znaczenie w terapii cukrzycy, gdyby zostało potwierdzone u ludzi.
  • Indyjscy naukowcy z Uniwersytetu Nirmie badali wpływ na neurony poddane stresowi oksydacyjnemu w związku z hiperglikemią powodującą prawdopodobnie neuropatię cukrzycową.
  • U myszy badano wpływ gamma-oryzanolu na regenerację wątroby poddanej niszczącemu działaniu alkoholu.
  • Uniwersytet w Alabamie prowadził badania na szczurach, by sprawdzić działanie gamma-oryzanolu zawartego w otrębach ryżowych: przeciwnowotworowe i chroniące tkanki zajęte nowotworem podczas chemioterapii (rak wątroby, piersi, jelita grubego).

Świeży, wiosenny, aromatyczny… szczypiorek

Olej ryżowy a zdrowie

  • Pomaga w dolegliwościach gastrycznych.
  • Wspomaga mineralizację kości u samic szczurów pozbawionych jajników. Z drugiej strony jednak jeden ze składników gamma-oryzanolu hamuje wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego, co przyczynić się może do zmniejszenia ryzyka pojawienia się kamieni nerkowych.
  • Ma działanie przeciwzapalne.
  • W badaniu u kobiet w wieku okołomenopauzalnym stwierdzono mniejszą częstotliwość tzw. uderzeń gorąca (u 67-85 proc. uczestniczek badań). Podawano 300 mg gamma-oryzanolu w dwóch dziennych dawkach po 150 mg. To kolejny naturalny środek, po izoflawonach roślinnych i oleju z krokosza, który znajduje zastosowanie w złagodzeniu dolegliwości związanych z menopauzą.
  • Miałby pomagać w regeneracji skóry u nałogowych palaczy tytoniu.
  • Obniża poziom hormonu TSH u pacjentów z nadczynnością tarczycy.
  • Zmniejsza uszkodzenia neuronów u suwaków mongolskich w związku ze stresem oksydacyjnym, ma działanie uspokajające w przewlekłym stresie, a także być może wspomagałby regenerację w chorobach neurodegeneracyjnych, np. w chorobie Alzheimera.

Wok – jak na nim smażyć i czy przyda się do potraw kuchni polskiej?

Większość badań klinicznych była prowadzona na zwierzętach. W Japonii od lat 60. XX wieku olej ryżowy stosowano do leczenia nerwic lękowych i przy menopauzie. U ludzi potwierdzono tylko działanie obniżające poziom złego cholesterolu, co sprawdzano od lat 80. zeszłego wieku. W badaniu stosowano 12-84 gramów otrębów ryżowych (w których zawarty jest olej bogaty w gamma-oryzanol) lub 4,8 grama oleju ryżowego dziennie.

Olej ryżowy może być dobrym dodatkiem do codziennej diety, kosmetykiem pielęgnacyjnym, jak również bazą do oleju przeznaczonego do masażu. Nie stwierdzono jak dotąd interakcji z innymi lekami czy skutków ubocznych.

Olej ryżowy w kuchni

W kuchni azjatyckiej powszechnie stosuje się olej ryżowy. Ma bardzo wysoką temperaturę dymienia, bo sięgającą aż 232°C (więcej niż olej kokosowy), stąd też jest idealny do podsmażania i głębokiego smażenia. Jest trwały i długo nie jełczeje przechowywany w temperaturze pokojowej.

Olej ryżowy w kosmetyce naturalnej

Olej ryżowy może być używany do masażu i pielęgnacji skóry, gdyż działa na nią wzmacniająco i ujędrniająco, dzięki zawartości witaminy E i gamma oryzanolu (chronią przed wolnymi rodnikami). Olej ryżowy poprawia także kondycję skóry dojrzałej, wspomaga procesy odnowy naskórka, działa przeciwzapalnie.

Brak postów do wyświetlenia