Karob – mączka chleba świętojańskiego

Drzewo karobowe (algarroba, szarańczyn strąkowy, Ceratonia siliqua) to jedna z najstarszych roślin świata. Pochodzi z Bliskiego Wschodu, do Europy dotarła w XIV wieku z powracającymi z wypraw krzyżowych. Mowa o niej była nawet w Biblii, bo jego owoce służyły dawniej jako pasza dla zwierząt. Święty Jan Chrzciciel, jako ubogi mistyk, też miał podobno żywić się nimi: “Jan nosił odzienie z sierści wielbłądziej i pas skórzany około bioder, a żywił się szarańczą i miodem leśnym.” (Mk 1, 6).

Według niektórych interpretacji chodzi nie o szarańczę, a o owoce drzewa karobowego właśnie, czyli strąki do 25 cm długości, z daleka przypominające może barwą i kształtem owada. Jak w naszych czasach mogą one urozmaicić dietę, także alergików, o tym dziś słów kilka.

Wartości odżywcze karobu

Sam w sobie nie jest szczególnie smaczny, bo dopiero po przeżuciu strączka czuć przyjemny, słodkawy smak. Dzieje się tak, bo pod wpływem amylazy w ślinie następuje początek rozkładu cukrów złożonych na cukry proste. Warto wykorzystać karob na przykład w diecie wegetariańskiej, a nawet wegańskiej. Zarodki nasion zawierają aż 60% białek, a pozostała część owocu to źródło węglowodanów złożonych (do 70%), w tym cukrów, skrobi i hemiceluloz.

Podoba Ci się to, o czym piszemy?     

Inne składniki to około 15% wody, 4 do 6% białka i tylko 0,5% tłuszczu. Strąki spożywa się na surowo lub po przetworzeniu. W Polsce karob najłatwiej zakupić w formie zmielonych strąków (przypominającego kakao proszku). W ofercie hurtowni i sklepów z eko żywnością dostępny jest karob bio.

Powszechnie stosowana jest mączka chleba świętojańskiego

Zmielony i zasuszony miąższ to składnik znany w przemyśle spożywczym, a zmielonych nasion używa się jako tzw. gumy karobowej (także w przetwórstwie ekologicznym) jako E 410. Mączka z chleba świętojańskiego to naturalny zagęstnik, emulgator i stabilizator. Stanowi doskonały składnik jogurtów, koktajli, sosów, lodów, a nawet serach. Jest czasem stosowany w piekarnictwie i cukiernictwie. Ze strąków wyrabia się też wina i likiery (ze świeżych strąków na Sycylii wyciska się sok zwany kaftan, będący podstawą trunków). Jest też miód karobowy.

W jego smaku można się doszukać nut cynamonu, karmelu, a nawet kakao.

Karob w lecznictwie

Ze słodkawego miąższu, ukrytego pod grubą skórą, wyrabia się syrop przeciwkaszlowy, a odwar z nasion bywa stosowany w przewlekłych biegunkach, w stanach zapalnych jelit i dolegliwościach żołądkowych. Miąższ jest też składnikiem środków dietetycznych.

W wysokich stężeniach może powodować wzdęcia (podobnie jak w przypadku innych, nietrawionych polisacharydów) powodowane silną fermentacją z udziałem mikroflory jelitowej.

Ciekawostka:
w strączkach, pod grubym miąższem znajduje się kilka nasion, o wadze około 0,2 g. Były one kiedyś stosowane w farmacji i jubilerstwie jako odważniki do sprawdzania wagi pereł czy szlachetnych kamieni… stąd nazwa karat (od greckiego keraton).

Szarańczyn strąkowy dorasta do 18 metrów i jest jednym z najbardziej użytecznych drzew śródziemnomorskich. Z jednego osobnika można uzyskać do 400 kg strąków rocznie (przeciętnie około 100kg). Uprawia się go też w Australii, Kalifornii, Palestynie, Izraelu a nawet w Indiach. Nasiona można kupić także w Polsce.

Małgorzata Górska

 

Brak postów do wyświetlenia