Monastyr of Agia Triada. Znakomita oliwa wytwarzana przez mnichów –

Oliwa – nieodzowny przysmak w kuchni, lekarstwo, afrodyzjak, eliksir długowieczności. „Płynne złoto”. W październiku rozpoczął się w krajach środziemnomorskich okres intensywnej pracy – właśnie wtedy trwa zbiór oliwek i tłoczy się oliwę.


Oliwa oliwie nie równa

Kreteńczycy uważają, że ich oliwa z oliwek jest najlepsza na świecie. I mają rację.

To kolebka drzew oliwnych. Wiedzę o ich uprawie i wartościach odżywczych oliwy przekazali pozostałym mieszkańcom basenu Morza Śródziemnego. To na Wyspie rośnie 30 mln drzew oliwnych – jedno z największych ich skupisk na świecie. A ich uprawa wyznacza Kreteńczykom rytm życia, pracy i zabawy od 4000 lat.

Tradycja zobowiązuje

Około 80% greckich oliw stanowi oliwa najwyższej kategorii – extra virgin (EVOO). Według wytycznych Unii Europejskiej oliwa najwyższej klasy jakościowej może być poddana jedynie procesom:

  • mycia,
  • klarowania
  • wirowania.

 

Co decyduje o jakości oliwy?

O jakości oliwy decyduje szereg czynników. Główną rolę odgrywa miejsce pochodzenia drzew oliwnych. Klimat Krety – umiarkowany z niewielkimi wahaniami temperatur, słoneczne i suche lato oraz łagodna zima z małą ilością deszczu i sporadycznymi przymrozkami.

Górzyste podłoże z nasłonecznionymi stokami, rodzaj i żyzność gleb są idealne do uprawy drzew oliwnych. Dzięki takim warunkom owoce cechuje wyjątkowe właściwości odżywcze. Kreta usłana jest małymi rodzinnymi gajami. A oliwy z małych tłoczni mają wyjątkowo dobrą jakość.

Tutaj też rośnie szczególna odmiana oliwek – Koroneiki, zwana „Królem Gajów”. Małe, twarde i trudne do uprawy owoce dostarczają oliwę wysokiej jakości, dobrze zbalansowaną, soczystą, o lekko owocowym smaku.

Badania dowodzą, że oliwę z oliwek Koroneiki wyróżnia – w porównaniu z innymi – wysoka zawartość polifenoli i antyoksydantów, które zapobiegają zawałom i chorobom serca. Oliwa bogata w potas, witamy E i K, wapń, fosfor, żelazo, magnez, kwasy Omega-3 i Omega-6 zmniejsza: ryzyko chorób wieńcowych, stężenie cholesterolu całkowitego i frakcji LDL, działa przeciwzapalnie, przeciwzakrzepowo i antyoksydacyjnie, obniża ciśnienie tętnicze, zmniejsza ryzyko cukrzycy obniżając oporność tkanek na insulinę, zapobiega nowotworom.

Swoje właściwości lecznicze zachowuje jednak pod warunkiem, że pochodzi z jednej plantacji. Wg Gaples Instutite for Integrative Cardiologi przemysłowa mieszanka oliw z kilku plantacji zmniejsza swoją wartość odżywczą i zdrowotną.

Jak oliwę wytwarzają mnisi z Klasztoru Agia Triada Tzagarolon?

Na szczególną uwagę zasługuje oliwa extra virgin produkowana przez Mnichów w Klasztorze Agia Triada Tzagarolon. Tradycja uprawy drzew oliwnych i tłoczenia oliwy sięga 1632 roku. Klasztorne gaje i winnice rozciągają się w Prefekturze Chania, północno-zachodniej części Krety. Dzięki położeniu geograficznemu i pielęgnacji starych odmian Koroneiki, Mnisi uzyskują wyjątkową jakość i aromat oliwy.

Wiek niektórych drzew sięga nawet 500 lat. Oliwka to drzewo długowieczności. Pierwsze owoce rodzi ok. 6-7 lat od momentu posadzenia. Paradoksem jest, że starsze drzewa dają lepsze jakościowo owoce. Z jednego drzewa oliwnego otrzymuje się 6-8 litrów oliwy.

Dbałość Klasztoru o zachowanie organicznej uprawy, tradycyjnych metod zbioru oliwek i technik tłoczenia zostały docenione certyfikatami – ekologicznym i PGI (Zastrzeżone Oznaczenie Geograficzne).

Nagroda „The best organic extra virgin olive oil from Greece” na międzynarodowych konkursie Biol w 2007 w Andrii, we Włoszech to ukoronowanie starań Mnichów o zachowanie najwyższej jakości.

Cały cykl produkcji oliwy to sztuka i wieloletnie doświadczenie. Każdy element ma swoje znaczenie. Kreteńczycy wykazują i tutaj swoiste przywiązanie do tradycji.

Istotny jest zbiór. Oliwki muszą być zebrane w odpowiednim momencie swojej dojrzałości. Nie można pozwolić, aby były zbyt dojrzałe. Wówczas mogą szybciej fermentować owoce. Zbiór jest wyłącznie ręczny ze szczególnym wyczuciem ucisku. Od tego także zależy jakość oliwy. Zbyt mocny ucisk może przyspieszyć proces fermentacji oliwki, obniżając znacząco jakość oliwy.  W ciągu 24 godzin od zebrania, oliwki trafiają do tłoczni.

Im dłużej przechowuje się oliwki po zebraniu, tym więcej powstaje w nich kwasu. To obniża jakość oliwy.

Proces tłoczenia oliwy odbywa się „na zimno” w temp. 16-28 stopni Celsjusza w klasztornych prasach, wówczas nie traci swoich właściwości odżywczych. Przechowywana w cylindrycznych zbiornikach ze stali nierdzewnej, w celu odstania się a następnie przelewana do szklanych, ciemnych butelek aby nie była narażona na działanie promieni słonecznych.
Powoli trafia na nasze stoły młoda oliwa z tegorocznych zbiorów. Jej aromat i smak będą cieszył nasze zmysły przez kilka zimowych miesięcy, przypominając wakacyjne eskapady. Świeżo wytłoczona oliwa jest szczególnie zdrowym specjałem.

Importer i dystrybutor:
Lekka Kuchnia Roślinna
tel. 693 428 797
e-mail: lekkakr@wp.pl
www.facebook.com/Lekka Kuchnia Roślinna
www.vegepack.pl

Badania medyczne i informacje:
Śródziemnomorski Instytut Agronomiczny (www.maich.gr)
Greek Liquid Gold (www.greekliquidgold)
Gaples Institute for Integrative Cardiology (www.gaplesinstitute.org)
Mednutrition (www.mednutrition.gr)
Klasztor Agia Triada (www.vinolio.gr)